| Literature DB >> 31391867 |
José Miranda-Bautista1, Cristina Verdejo2, Alicia Díaz-Redondo3, Irene Bretón4, José M Bellón5, María Dolores Pérez-Valderas6, Aránzazu Caballero-Marcos6, Marta de Dios-Lascuevas6, Elena González-Río6, Cristina García-Sánchez6, Ignacio Marín-Jiménez6, Rafael Bañares7, Luis Menchén8.
Abstract
BACKGROUND: The objective of this study was to analyse the prevalence of metabolic bone disease (MBD) in a cohort of Southern European patients with inflammatory bowel disease (IBD) and to identify associated risk factors in this population.Entities:
Keywords: Crohn’s disease; dual energy X-ray absorptiometry; inflammatory bowel disease; osteopenia; osteoporosis; steroids; ulcerative colitis
Year: 2019 PMID: 31391867 PMCID: PMC6669853 DOI: 10.1177/1756284819862152
Source DB: PubMed Journal: Therap Adv Gastroenterol ISSN: 1756-283X Impact factor: 4.409
Figure 1.Flowchart.
DXA, dual energy X-ray absorptiometry; F/U, follow up; HGUCR, Hospital General Universitario de Ciudad Real; HGUGM, Hospital General Universitario Gregorio Marañón.
Clinical characteristics of the cohort (CD, 359 patients; UC, 238 patients; IC, 15 patients).
| CD
| UC
| Total cohort
|
| |
|---|---|---|---|---|
| Age, years, mean (SD) | 42.1 (13.9) | 48.6 (15) | 44.9 (14.7) |
|
| Male sex, | 168 (46.8) | 91 (38.2) | 264 (43.1) | 0.087 |
| Time from IBD diagnosis, mean (SD) | 9.4 (7.1) | 10.2 (8.2) | 9.67 (7.6) | 0.294 |
| IBD-related hospitalizations in the last 5 year-period | ||||
| Yes, | 269 (51.4) | 34 (38.6) | 303 (49.6) | 0.026 |
| >3, | 63 (12.0) | 6 (6.8) | 69 (11.3) | 0.152 |
| Tobacco, |
| |||
| Smokers | 123 (34.3) | 37 (15.6) | 161 (26.4) | |
| Exsmokers | 48 (13.4) | 29 (12.2) | 81 (13.3) | |
| Alcohol, | ||||
| Mild–moderate intake | 41 (11.4) | 26 (10.9) | 69 (11.3) | 0.166 |
| Severe intake | 1 (0.3) | 0 | 2 (0.3) | |
| COPD, | 9 (2.5) | 6 (6.9) | 15 (2.5) | 0.363 |
| Diabetes, | 13 (3.6) | 11 (4.6) | 26 (4.3) | 0.176 |
| Thyroid disorders, | 17 (4.8) | 20 (8.5) | 37 (6.1) | 0.326 |
| Coeliac disease, | 0 | 0 | 0 | – |
| CKD, | 6 (1.1) | 2 (2.3) | 8 (11.3) | 0.122 |
| Calcium disorders | 5 (1.4) | 1 (0.4) | 6 (1) | 0.465 |
| Liver disease, | 10 (2.8) | 8 (3.4) | 20 (3.3) | 0.079 |
| Hypogonadism, | 0 | 1 (0.4) | 1 (0.2) | 0.453 |
| Inflammatory arthropathy, | 24 (6.7) | 14 (5.9) | 38 (6.2) | 0.555 |
| Menopause, | 56 (16) | 61 (24.6) | 122 (22.4) |
|
| Corticosteroids, | 261 (72.7) | 168 (70.6) | 439 (71.7) | 0.775 |
| Immunomodulators, | 178 (49.7) | 90 (37.8) | 273 (44.7) |
|
| Tiopurines | 172 (96.6) | 85 (95.5) | 262 (96) | |
| Methotrexate | 6 (3.4) | 4 (4.5) | 10 (3.7) | |
| Others | 0 | 0 | 0 | |
| Biologics | 100 (27.9) | 35 (14.7) | 136 (22.3) |
|
| Infliximab | 68 (68) | 28 (80) | 97 (71.3) | |
| Adalimumab | 30 (30) | 6 (17.1) | 36 (26.5) | |
| Others | 1 (0.9) | 2 (8.7) | 3 (2.2) | |
| Prior intestinal surgery, | 151 (42.1) | 23 (9.7) | 177 (28.9) |
|
| Ileal resection | 122 (81.3) | 2 (8.7) | 124 (70.5) |
|
| Colic resection | 28 (18.7) | 21 (91.3) | 52 (29.5) |
|
| Short intestine | 8 (2.4) | 1 (0.5) | 9 (1.7) | 0.239 |
| Heparin, | 4 (1.1) | 2 (0.8) | 6 (1) | 0.883 |
| Thyroid hormones, | 12 (3.4) | 12 (5.1) | 24 (4) | 0.419 |
| Contraceptives, | 7 (2) | 4 (1.7) | 12 (2) | 0.380 |
| Chemotherapy | 3 (0.8) | 1 (0.4) | 4 (0.7) | 0.789 |
| PPI, | 84 (23.8) | 55 (23.7) | 144 (24) | 0.586 |
| Calcium and vitamin D, | 83 (23.3) | 57 (24.5) | 143 (23.7) | 0.930 |
| Biphosphonates, | 10 (2.8) | 7 (3) | 19 (3.2) | 0.055 |
CD, Crohn’s disease; CKD, chronic kidney disease; COPD, chronic obstructive pulmonary disease; IC, indeterminate colitis; IBD, inflammatory bowel disease; PPI, proton pump inhibitor; UC, ulcerative colitis.
Montreal classification.
| Crohn’s disease, | 359 (58.6) |
|---|---|
| A1 | 29 (8.1) |
| A2 | 243 (67.9) |
| A3 | 86 (24) |
| L1 | 119 (33.2) |
| L2 | 64 (17.9) |
| L3 | 175 (48.9) |
| +L4 | 28 (7.9) |
| B1 | 216 (60.3) |
| B2 | 81 (22.6) |
| B3 | 61 (17) |
| +p (perianal disease) | 91 (25.3) |
| 238 (38.9) | |
|
| 39 (16.4) |
|
| 98 (41.2) |
|
| 101 (42.4) |
Univariate and multivariate (logistic) regression analysis of risk factors for metabolic bone disease. Dependent variable: osteoporosis. All statistically significant (p < 0.1 for this purpose) variables in univariate analysis and those clinically or physiologically relevant were included in the multivariate analysis (highlighted in bold in the univariate column). A backwards strategy was used, and final statistically significant variables and their OR, CI and p value are presented.
| Univariate analysis | Multivariate analysis | |||
|---|---|---|---|---|
| OR and 95% CI |
| OR and 95% CI |
| |
| Age, years |
|
| ||
| Female sex |
|
| 0.430 (0.213–0.867) | 0.018 |
| Calcium | 0.950 (0.681–1.325) | 0.761 | ||
| Vitamin D | 0.995 (0.965–1.026) | 0.761 | ||
| PTH | 1.001 (0.985–1.018) | 0.872 | ||
| Albumin |
|
| 0.474 (0.251–0.898) | 0.022 |
| Tobacco |
|
| ||
| Alcohol | 1,05 (0.59–1.869) | 0.867 | ||
| COPD | 1.819 (0.61–5.418) | 0.283 | ||
| Diabetes | 0.63 (0.213–1.861) | 0.403 | ||
| Hyperthyroidism | 1.177 (0.121–11.409) | 0.888 | ||
| Hypothyroidism | 1.187 (0.52–2.708) | 0.684 | ||
| CKD | 2.137 (0.504–9.064) | 0.303 | ||
| Liver disease | 1.536 (0.578–4.079) | 0.389 | ||
| Calcium disorders | 1.803 (0.327–9.957) | 0.499 | ||
| Hypogonadism | 1 | |||
| Arthritis | 1.198 (0.549–2.616) | 0.65 | ||
| Menopause |
|
| 2.165 (0.997–4.7) | 0.051 |
| Fractures | 2.170 (0.774–6.085) | 0.141 | ||
| >1 comorbidities |
|
| ||
| Ulcerative colitis |
|
| 2.619 (1.438–4.77) | 0.002 |
| Crohn’s disease |
|
| ||
| Crohn’s disease | ||||
| Age at diagnosis | 1.485 (0.893–2.467) | 0.127 | ||
| Localization | 1.046 (0.767–1.425) | 0.778 | ||
| Upper gastrointestinal disease | 1.08 (0.392–2.973) | 0.882 | ||
| Perianal disease | 0.753 (0.387–1.465) | 0.403 | ||
| Behaviour | 0.969 (0.674–1.393) | 0.864 | ||
| Ulcerative colitis, | ||||
| Extension | 1.250 (0.83–1.884) | 0.286 | ||
| Years since diagnosis | 0.996 (0.979–1.013) | 0.618 | ||
| Hospitalizations | 1.02 (0.932–1.116) | 0.665 | ||
| >3 hospitalizations |
|
| ||
| Short intestine syndrome | 0.956 (0.196–4.666) | 0.956 | ||
| Corticoids |
|
| ||
| IMM |
|
| ||
| Biologics |
|
| ||
| Intestinal surgery | 0.8 (0.517–1.24) | 0.319 | ||
| PPI |
|
| ||
| Heparin | 0.698 (0.081–6.031) | 0.744 | ||
| Chemotherapy | 1.178 (0.122–11.423) | 0.887 | ||
| Thyroid hormones | 0.98 (0.357–2.692) | 0.969 | ||
| Calcium and vitamin D |
|
| 2.123 (1.129–3.99) | 0.019 |
| Biphosphonates |
|
| ||
CI, confidence interval; CKD, chronic kidney disease; COPD, chronic obstructive pulmonary disease; IMM, immunomodulator; OR, odds ratio; PPI, proton pump inhibitor; PTH, parathyroid hormone.
Univariate and multivariate (logistic) regression analysis of risk factors for metabolic bone disease. Dependent variable: metabolic bone disease (osteopenia and osteoporosis). All statistically significant (p < 0.1 for this purpose) variables in univariate analysis and those clinically or physiologically relevant were included in the multivariate analysis (highlighted in bold in the univariate column). A backwards strategy was used, and final statistically significant variables and their OR, CI and p value are presented.
| Univariate analysis | Multivariate analysis | |||
|---|---|---|---|---|
| OR and 95% CI |
| OR and 95% CI |
| |
| Age, years |
|
| 1.031 (1.031–1.049) | 0.000 |
| Female sex |
|
| ||
| Calcium | 1.065 (0.803–1.413) | 0.661 | ||
| Vitamin D | 1.002 (0.977–1.027) | 0.882 | ||
| PTH | 1.029 (1.001–1.057) | 0.043 | ||
| Albumin |
|
| ||
| Tobacco |
|
| ||
| Alcohol | 0.802 (0.486–1.324) | 0.388 | ||
| COPD | 7 (0.914–53.623) | 0.061 | ||
| Diabetes | 1.636 (0.646–4.142) | 0.299 | ||
| Hyperthyroidism | 0.479 (0.067–3.425) | 0.479 | ||
| Hypothyroidism | 0.915 (0.432–1.937) | 0.915 | ||
| CKD | 0.999 | |||
| Liver disease | 0.891 (0.350–2.269) | 0.808 | ||
| Calcium disorders | 0.999 | |||
| Hypogonadism | 1 | |||
| Arthritis | 1.049 (0.518–2.126) | 0.895 | ||
| Menopause |
|
| ||
| Fractures | 0.998 | |||
| >1 comorbidities |
|
| ||
| Ulcerative colitis |
|
| ||
| Crohn’s disease |
|
| ||
| Crohn’s disease | ||||
| Age at diagnosis | 1.247 (0.832–1.870) | 0.286 | ||
| Localization | 1.039 (0.814–1.326) | 0.758 | ||
| Upper gastrointestinal disease | 1.307 (0.555–3.078) | 0.54 | ||
| Perianal disease | 1.245 (0.746–2.077) | 0.402 | ||
| Behaviour | 1.275 (0.948–1.715) | 0.108 | ||
| Ulcerative colitis, | ||||
| Extension | 1.071 (0.721–1.592) | 0.733 | ||
| Years since diagnosis | 1.015 (0.992–1.039) | 0.202 | ||
| Hospitalizations | 1.115 (1.014–1.226) | 0.024 | ||
| >3 hospitalizations |
|
| 3.217 (1.23–8.415) | 0.017 |
| Short intestine syndrome | 1.67 (0.343–8.128) | 0.525 | ||
| Corticosteroids |
|
| 1.948 (1.147–3.309) | 0.014 |
| IMM |
|
| 0.609 (0.372–0.997) | 0.049 |
| Biologics |
|
| ||
| Intestinal surgery | 1.081 (0.741–1.576) | 0.687 | ||
| PPI |
|
| ||
| Heparin | 0.999 | |||
| Chemotherapy | 0.480 (0.067–3.433) | 0.465 | ||
| Thyroid hormones | 0.901 (0.375–2.163) | 0.816 | ||
| Calcium and vitamin D |
|
| 2.073 (1.13–3.804) | 0.019 |
| Biphosphonates | 0.998 | |||
CI, confidence interval; CKD, chronic kidney disease; COPD, chronic obstructive pulmonary disease; IMM, immunomodulator; OR, odds ratio; PPI, proton pump inhibitor; PTH, parathyroid hormone.
Univariate and multivariate (logistic) regression analysis of risk factors associated with worsening of metabolic bone disease category (n = 34). All variables that are statistically significant (p < 0.1 for this purpose) in univariate analysis and those that although not significant they are clinically or physiologically relevant were included in the multivariate analysis, and are highlighted in bold in the univariate column. A backwards strategy was used, and final statistically significant variables and their OR, CI and p value are presented in the multivariate column.
| Univariate analysis | Multivariate analysis | |||
|---|---|---|---|---|
| OR and 95% CI |
| OR and 95% CI |
| |
| Age, years |
|
| ||
| Female sex |
|
| ||
| Calcium | 0.889 (0.48–1.646) | 0.708 | ||
| Vitamin D | 1.029 (0.983–1.078) | 0.223 | ||
| PTH | 0.977 (0.923–1.034) | 0.417 | ||
| Albumin |
|
| 4.524 (0.843–24.294) | 0,078 |
| Tobacco |
|
| ||
| Alcohol | 1.526 (0.485–4.795) | 0.471 | ||
| COPD | 1.75 (0.19–16.151) | 0.622 | ||
| Diabetes | 0.999 | |||
| Hyperthyroidism | 1 | |||
| Hypothyroidism | 1.529 (0.415–5.632) | 0.524 | ||
| CKD | ||||
| Liver disease | 3.157 (0.774–12.87) | 0.109 | ||
| Calcium disorders | 0.999 | |||
| Hypogonadism | ||||
| Arthritis | 3.141 (1.124–8.78) | 0.029 | ||
| Menopause |
|
| 18.072 (3.924–83.240) | 0.000 |
| Fractures | 0.999 | |||
| >1 comorbidities | 0.973 (0.116–8.172) | 0.98 | ||
| Ulcerative colitis |
|
| 3.181 (0,919–11.014) | 0.068 |
| Crohn’s disease |
|
| ||
| Crohn’s disease | ||||
| Age at diagnosis | 1,354 (0.465–3.889) | 0.585 | ||
| Localization | 0.764 (0.421–1.389) | 0.378 | ||
| Upper gastrointestinal disease | 0.856 (0.102–7.217) | 0.886 | ||
| Perianal disease | 0.557 (0.118–2.635) | 0.461 | ||
| Behaviour | 1.699 (0.842–3.238) | 0.107 | ||
| Ulcerative colitis, | ||||
| Extension | 0.592 (0.306–1.145) | 0.119 | ||
| Years since diagnosis | 1.011 (0.995–1.027) | 0.195 | ||
| Hospitalizations | 1.035 (0.882–1.215) | 0.671 | ||
| >3 hospitalizations |
|
| ||
| Short intestine syndrome | 0.999 | |||
| Corticoids |
|
| ||
| IMM |
|
| ||
| Biologics |
|
| ||
| Intestinal surgery | 1.235 (0.567–2.689) | 0.595 | ||
| PPI |
|
| ||
| Heparin | 0.999 | |||
| Chemotherapy | 0.999 | |||
| Thyroid hormones | 1.758 (0.357–8.66) | 0.488 | ||
| Calcium and vitamin D |
|
| ||
| Biphosphonates | 0.663 (0.082–5.351) | 0.699 | ||
| Baseline hip DXA |
|
| ||
| Baseline lumbar DXA |
|
| 7.434 (2.697–20.491) | 0.000 |
|
| ||||
| Calcium and vitamin D |
|
| ||
| Biphosphonates |
|
| ||
| Biphosphonates + calcium |
|
| ||
| IBD treatment |
|
| ||
| Corticosteroids |
|
| ||
| IMM |
|
| ||
| Biologics |
|
| ||
| Biologics + IMM |
|
| ||
| Surgery |
|
| ||
CI, confidence interval; CKD, chronic kidney disease; DXA, dual energy X-ray absorptiometry; COPD, chronic obstructive pulmonary disease; IMM, immunomodulator; OR, odds ratio; PPI: proton pump inhibitor; PTH, parathyroid hormone.
Univariate (left) and multivariate (right) analysis (logistic) regression analysis of risk factors associated with decrease ⩾1 SD in hip or lumbar T-score (n = 30). All variables that are statistically significant (p < 0.1 for this purpose) in univariate analysis and those that although not significant are clinically or physiologically relevant were included in the multivariate analysis, and are highlighted in bold in the univariate column. A backwards strategy was used, and final statistically significant variables and their OR, CI and p value are presented.
| Univariate analysis | Multivariate analysis | |||
|---|---|---|---|---|
| OR and 95% CI |
| OR and 95% CI |
| |
| Age, years |
|
| ||
| Female sex |
|
| ||
| Calcium | 0.710 (0.261–1.933) | 0.503 | ||
| Vitamin D | 1.016 (0.972–1.063) | 0.474 | ||
| PTH | 0.998 (0.967–1.03) | 0.902 | ||
| Albumin |
|
| ||
| Tobacco |
|
| ||
| Alcohol | 1.819 (0.568–5.821) | 0.313 | ||
| COPD | 3.707 (0.326–42.172) | 0.291 | ||
| Diabetes | 0.999 | |||
| Hyperthyroidism | 1 | |||
| Hypothyroidism | 1.036 (0.224–4.799) | 0.964 | ||
| CKD | 0.999 | |||
| Liver disease | 2.512 (0.483–13.055) | 0.273 | ||
| Calcium disorders | 1 | |||
| Hypogonadism | ||||
| Arthritis | 1.923 (0.597–6.192) | 0.273 | ||
| Menopause |
|
| 9.467 (2.411–37.169) | 0.001 |
| Fractures | 0.999 | |||
| >1 comorbidities | 1.02 (0.121–8.589) | 0.986 | ||
| Ulcerative colitis |
|
| 6.813 (1.82–25.503) | 0.004 |
| Crohn’s disease |
|
| ||
| Crohn’s disease | ||||
| Age at diagnosis | 1.807 (0.526–6.207) | 0.347 | ||
| Localization | 0.644 (0.316–1.31) | 0.225 | ||
| Upper gastrointestinal disease | 0.999 | |||
| Perianal disease | 0.926 (0.186–4.617) | 0.925 | ||
| Behaviour | 1.61 (0.759–3.415) | 0.214 | ||
| Ulcerative colitis, | ||||
| Extension | 0.933 (0.49–1.779) | 0.834 | ||
| Years since diagnosis | 1.016 (0.983–1.05) | 0.349 | ||
| Hospitalizations | 0.88 (0.701–1.104) | 0.27 | ||
| >3 hospitalizations |
|
| ||
| Short intestine syndrome | 0.999 | |||
| Corticoids |
|
| ||
| IMM |
|
| ||
| Biologics |
|
| ||
| Intestinal surgery | 1.363 (0.614–3.025) | 0.447 | ||
| PPI |
|
| ||
| Heparin | 0.999 | |||
| Chemotherapy | 0.999 | |||
| Thyroid hormones | 2.122 (0.42–10.727) | 0.363 | ||
| Calcium and vitamin D |
|
| ||
| Biphosphonates | 0.999 | |||
| Baseline hip DXA |
|
| ||
| Baseline lumbar DXA |
|
| 2.981 (1.427–6.228) | 0.004 |
|
| ||||
| Calcium and vitamin D |
|
| ||
| Biphosphonates |
|
| ||
| Biphosphonates + calcium |
|
| ||
| IBD treatment |
|
| ||
| Corticosteroids |
|
| ||
| IMM | 0.279 (0.036–2.14) | 0.219 | ||
| Biologics | 1.477 (0.52–4.195) | 0.464 | ||
| Biologics + IMM | 0.435 (0.056–3.407) | 0.428 | ||
| Surgery | 3.043 (0.563–16.433) | 0.196 | ||
CI, confidence interval; CKD, chronic kidney disease; COPD, chronic obstructive pulmonary disease; DXA, dual energy X-ray absorptiometry; IMM, immunomodulator; OR, odds ratio; PPI, proton pump inhibitor; PTH, parathyroid hormone.